Phòng tránh tai nạn thương tích do động vật cắn, húc
Câu hỏi : V́ sao những con vật thân thuộc lại có thể trở thành nguy
hiểm?
Một trong những tai nạn thương tích hay gặp mà phải kể đến đó là do
chính những con vật nuôi trong nhà và những loài động vật khác. Như
trường hợp của anh L.Q nuôi một con chó Nhật rất dễ thương. Thường ngày
đứa con trai 2 tuổi của anh vẫn chơi với chú chó. Nhưng có một bữa khi
xem cho ăn, thấy có miếng xương rơi ra ngoài bát liền tḥ tay nhặt. Con
chó nổi giận và đớp luôn tay của cậu bé. V́ tức giận anh đă bán con chó
nên không theo dơi được chó và phải cho con đi tiêm pḥng và sau đó sức
khoẻ cậu bé trở nên ốm yếu.Em NTH Ba Đ́nh - Hà Nội cũng bị con chó nhà
đang ăn cắn đến rách đến tận xương và phải tháo bỏ cánh tay của cậu
bé.Truờng hợp về cái chết thương tâm của cháu Lê Văn Xích, 14 tuổi. Mẹ
cháu mua một con chó nhỏ về nuôi và Xích được giao nhiệm vụ cho chó ăn.
Một hôm cho cắn vào bơm tiêm sữa và cắn vào tay cháu, sau đó chó cắn
thêm anh trai, bà nội, bố và mẹ cháu xích và c̣n ra đường cắn thêm 6
người nữa. Lúc đó mới biết là chó dại và đem đập chết. Những người bị
chó cắn đă đi tiêm pḥng, những cháu Xích th́ đă muộn và 1 tháng sau
cháu lên cơn dại và chết. Ngoài ra nhiều trẻ c̣n bị ong đốt rắn cắn gây
nguy hiểm đến t́nh mạng.Cháu Trần Văn Tịnh, 8 tuổi ở Kiên Giang bị ong
ṿ vẽ chích 35 mũi đang phải chạy thận nhân tạo.
Nhiều con vật, kể cả những vật nuôi trong nhà đều có thể gây tai nạn
cho trẻ nếu người lớn không cảnh giác và trông chừng chúng. Trẻ nhỏ
thường yêu quưy các con vật nuôi nhưng hăy coi chừng tai nạn do chính
những con vật này gây ra. Động vật cắn, húc rất nguy hiểm. Động vật cắn,
húc có thể gây đau, nhiễm trùng, sốc và có thể chết. Trẻ em dễ bị động
vật cắn nhất, v́ bản tính trẻ em rất hiếu động và ṭ ṃ hay trêu chọc
súc vật và chưa lường hết được sự nguy hiểm.
Câu hỏi : Khi phát hiện trẻ bị các loại động vật cắn, húc cần sơ cứu
như thế nào?
Nếu bạn không biết rơ động vật nào cắn:
§Quan sát xung quanh cẩn thận để tránh mối nguy hiểm đối với bạn
§Giúp trẻ b́nh tĩnh bằng cách an ủi và giải thích rằng bạn sẽ sơ cứu
ngay. Điều này sẽ giúp cho trẻ tránh sợ hăi và pḥng trẻ bị choáng.
§Rửa vết cắn (thậm chí cả vết cắn nh́n rất nhỏ) bằng nhiều nước và xà
pḥng, nếu cần có thể sử dụng bất cứ loại nước nào có sẵn. Nhớ bảo vệ
bạn và người khác khi tiếp xúc với máu chảy ra từ vết cắn. Rửa tay sạch
trước và sau khi sơ cứu vết thương.
§Phủ lên vết thương một miếng vải sạch và băng lại.
§Thông báo với người có trách nhiệm hoặc đưa trẻ đến trạm y tế gần
nhất
Câu hỏi : Sơ cứu vết thương do chó cắn như thế nào?
§Nhanh chóng làm các động tác sơ cứu như vết thương do động vật cắn
như đă nêu ở phần 1.1 của bài này.
§Nếu vết thương do chó cắn bị rách da, sơ cứu và chuyển trẻ tới cơ sở
y tế gần nhất, nơi có vác xin tiêm pḥng uốn ván.
§T́m xem con chó có bị ốm (bệnh) hoặc có những hành vi lạ không. Nếu
con chó yếu và sùi bọt mép có thể là chó dại. Một người bị chó dại cắn
thường dẫn đến cái chết nếu không được tiêm pḥng kịp thời. Cần nhốt chó
và theo dơi trong 10 ngày để xem con chó có bị lên cơn dại hay không, và
để tránh chó có thể cắn thêm người khác hoặc các gia súc khác. Nếu phát
hiện chó dại phải diệt ngay.
§Chuyển ngay trẻ đến cơ sở y tế gần nhất nơi có vác xin tiêm pḥng
bệnh dại nếu con chó cắn trẻ bị lên cơn dại
Câu hỏi : Sơ cứu trong trường hợp bị rắn cắn như thế nào?
§Quan sát xung quanh cẩn thận để tránh mối nguy hiểm đối với bạn.
Nhanh chóng đặt trẻ nằm xuống. Bảo trẻ nằm yên để làm chậm sự lan truyền
của nọc độc rắn.
§B́nh tĩnh giải thích các hành động của bạn định làm. Nói cho trẻ
biết rằng nọc độc có thể khu trú và di chuyển chậm nếu họ nằm yên. Sự an
ủi và cách giải thích b́nh tĩnh của bạn sẽ giúp cho trẻ pḥng tránh được
sốc do lo sợ.
§Rửa sạch vết cắn bằng nước càng nhiều càng tốt để lấy đi nọc độc.
Trong trường hợp không có sẵn nước, hăy dùng bất cứ chất lỏng nào có sẵn
để rửa ngay vết thương cho trẻ.
§Nếu trẻ bị rắn cắn ở chân hoặc cánh tay, hăy bất động chi đó bằng
một cái nẹp theo cách bất động găy xương (xem cách bất động găy xương).
§Chuyển ngay trẻ tới bệnh viện, bạn cần giữ cho trẻ nằm yên trong
suốt thời gian di chuyển nhằm hạn chế sự lan truyền của nọc độc. Nên làm
cáng để chuyển.
§Nếu có thể được, hăy cố xác định xem loại rắn ǵ. Nếu bạn thấy con
rắn, và bạn thấy tự tin, bạn có thể giết chết con rắn đó và đừng để nó
cắn bạn, rồi mang con rắn đó đến bệnh viện để các thầy thuốc có thể xác
định loại thuốc thích hợp cần sử dụng cấp cứu cho trẻ.
Câu hỏi : Sơ cứu trong trường hợp bị trâu ḅ húc như thế nào?
§Trâu ḅ húc có thể gây đau, gây rách da,chảy máu, thủng bụng gây tổn
thương phủ tạng hoặc trúng vào mắt gây mù mắt, có trường hợp bị quật ngă
dẫn tới chết người.
§Sơ cứu trong trường hợp bị trâu ḅ húc phải đảm bảo các nguyên tắc
cầm máu, bất động và nếu nặng phải chuyển ngay tới cơ sở y tế giống như
trong trường hợp bị tai nạn giao thông.
Câu hỏi : Làm ǵ để pḥng tránh bị động vật cắn, húc gây tai nạn,
thương tích?
Pḥng tránh không để xảy ra tai nạn
§Tuyên truyền cho cha mẹ, những người chăm sóc trẻ và bản thân trẻ sự
nguy hiểm khi bị động vật cắn và các loại động vật cắn thường găp.
§Hướng dẫn trẻ vui chơi an toàn: không nghịch tổ ong, không trêu
chọc chó, mèo và các vật nuôi, không chơi gần các bụi rậm để tránh bị
rắn cắn, nếu phải đi qua th́ dùng gậy khua vào bụi rậm phía trước, đợi
một lúc rồi mới đi qua
§Quản lư trẻ và xây dựng các điểm vui chơi an toàn cho trẻ tại cộng
đồng.
§Dạy cho trẻ em biết những con vật nguy hiểm, những con vật nào không
nguy hiểm. Dạy cho trẻ biết những nơi loài vật nguy hiểm thường ở để
lánh xa nơi đó.
§Gây tiếng động bằng cách dùng gậy để khua khi bạn đi vào bụi rậm làm
cho rắn sợ phải chạy xa khi chúng ở trước mặt.
§Dùng đèn pin hoặc đèn chiếu sáng nếu bạn đi vào ban đêm để pḥng rắn
cắn.
§Xây dựng môi trường an toàn:
§Chó, mèo phải được tiêm chủng
§Không thả chó bừa băi. Khi cho chó ra đường phải có rọ mơm
§Phát quang bụi rậm xung quanh nhà bạn.
§Phải có người giám sát và chăm sóc để trẻ không lại gần các con vật.
Đối với chó mèo và các vật nuôi khác như khỉ,…: Cần dạy trẻ:
§Không trêu chọc khi chúng đang ăn, đang ngủ hoặc đang chăm chó con (cho
bú…)
§Nếu thấy chó lạ, tuyệt đối không chạy hoặc hét lên, cách tốt nhất là
đứng im, không động đậy (giả vờ làm cái cây), không nh́n vào mắt chó
§Không cho chó ăn nếu chưa cho nó ngửi và nh́n ḿnh
§Nếu bị chó xô ngă nằm thẳng ra, nằm im
§Không bao giờ để trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ một ḿnh với các vật nuôi
trong nhà
§Không chơi các tṛ chơi mạnh với súc vật nuôi.
§Cảnh báo với mọi người nguy cơ bị rắn cắn, đặc biệt là trong khi và
sau khi lũ lụt.
Giảm tác hại khi xảy ra tai nạn:
§Nhân viên y tế, người chăm sóc trẻ và bản thân trẻ cần được tập huấn
về các kiến thức và kỹ năng sơ cấp cứu ban đầu khi bị động vật cắn.
§Các gia đ́nh có ư thức đưa chó, mèo đi tiêm pḥng vac xin pḥng dại
trong các chiến dịch tổ chức tiêm pḥng cho chó tại công đồng.
|