Những điều lư thú về đôi mắt
Đă bao giờ bạn thử vừa hắt x́ hơi vừa cố mở to mắt chưa? Chắc
chắn một điều là bạn không thể làm được điều đó. Có thể xem sự
khép lại của mí mắt là một cơ chế tự vệ.
Đôi mắt chính là phương tiện giúp bạn quan sát
và phán đoán thế giới xung quanh. Nhờ có đôi mắt mà cuộc sống
của chúng ta đầy màu sắc. Nhưng đôi mắt c̣n ẩn chứa những điều
kỳ thú mà bạn chưa có dịp khám phá.
Mắt luôn giữ nguyên kích thước?
Câu trả lời là không. Sự thật là có một thay
đổi nhỏ trong kích thước của đôi mắt kể từ lúc bạn chào đời đến
khi từ giă cuộc sống. Khi vừa chào đời, mắt có đường kính khoảng
18 mm. Trong ṿng một năm sau đó, kích thước này tăng lên đến
19,5 mm.
Một người trưởng thành có đường kính mắt vào
khoảng 24-25 mm và nhăn cầu bằng 2/3 kích thước một quả bóng
bàn. Như vậy, trong suốt cuộc đời chúng ta, đôi mắt chỉ lớn thêm
được khoảng 28% so với kích cỡ ban đầu.
Nhận biết bao nhiêu màu?
Chúng ta nhận biết ánh sáng thông qua màu của
chúng. Tuy nhiên, con người chỉ có thể nhận biết ánh sáng có
bước sóng trong khoảng giới hạn 380Nm - 740Nm. Đây là dải nh́n
thấy của ánh sáng (quang phổ). Chính từ dải quang phổ này, Issac
Newton đă chia ánh sáng làm bảy loại là đỏ, da cam, vàng, xanh
da trời, xanh đậm, chàm và tím.
Năm 1790, nhà nghiên cứu Thomas Young cho rằng
chúng ta chỉ nh́n thấy được ba màu là đỏ, xanh đậm và vàng. Các
màu khác chỉ là sự pha trộn của ba màu cơ bản đó. Năm 1878, ông
Ewald Hering đă đưa ra một lư thuyết về bốn gam màu cơ bản là
đỏ, xanh da trời, vàng và xanh đậm. Theo đó, khi bốn màu cơ bản
trên pha trộn với màu trắng hoặc đen sẽ tạo ra các loại màu sắc
khác nhau mà con người có thể nhận biết.
Tuy nhiên, cho đến nay vẫn chưa thật sự có một
con số chính xác về lượng màu mà con người có thể nhận biết.
Nghiên cứu gần đây nhất cho thấy con người có thể nhận ra những
khác biệt rất nhỏ giữa các màu.
Các nhà nghiên cứu cho rằng con người có thể
phân biệt tối thiểu 10 triệu màu khác nhau. Tuy nhiên, con số
trên chưa hoàn toàn chính xác bởi trong mỗi nền văn hóa khác
nhau th́ cách phân biệt màu sắc cũng tương đối khác nhau.
Lông mi có thể mọc trở lại không?
Câu trả lời là có. Nếu đeo kính sát tṛng,
chúng ta sẽ cảm nhận rơ hơn sự thay đổi này. Thời gian để lông
mi hồi sinh là 4-8 tuần. Lông mi cùng với mí mắt có tác dụng bảo
vệ đôi mắt khỏi bụi bẩn cũng như ngăn chặn các thành phần lạ xâm
nhập mắt.
Mắt là giác quan phát triển nhất?
Đúng. Các giác quan của chúng ta bao gồm thính
giác (tai), khứu giác (mũi), xúc giác (da), vị giác (lưỡi) và
thị giác (mắt). Chúng liên quan chặt chẽ với nhau và tiếp nhận,
xử lư thông tin cùng lúc. Tuy nhiên, theo những nghiên cứu mới
nhất, thị giác là giác quan ưu việt và phát triển nhất của con
người.
Màu mắt của một người có thể khác nhau?
Màu mắt của chúng ta được quyết định bởi số
lượng melanin - một loại sắc tố màu nâu đen có trong mống mắt.
Nếu thiếu melanin, mắt sẽ có màu xanh, c̣n dồi dào melanin th́
mắt có màu nâu.
Những người có tóc và da màu sậm thường là
những người có hàm lượng melanin cao, do vậy mắt họ thường có
màu nâu. Trong khi đó, những người có tóc và da màu sáng có hàm
lượng melanin thấp và do vậy mắt thường có màu nhạt hơn. Điều
này cũng giải thích nguyên nhân phần lớn mắt của trẻ sơ sinh
sáng màu hơn so với người lớn, do hàm lượng melanin c̣n thấp.
Rất hiếm người có hai màu mắt, nhưng đối với
động vật th́ điều này là khá phổ biến, như ở ngựa, mèo và chó.
Điều này có nguyên nhân từ sự biến đổi gene kiểm soát màu sắc.
Mắt hai màu ở người có thể là một sự kế thừa sinh học tiêu biểu
hoặc do những tổn thương trong sắc tố của mắt v́ sử dụng thuốc.
Vừa mở mắt vừa hắt x́ hơi?
Đă bao giờ bạn thử vừa hắt x́ hơi vừa cố mở to
mắt chưa? Chắc chắn một điều là bạn không thể làm được điều đó.
Hắt x́ hơi là một phản ứng ngẫu nhiên của cơ thể khi mũi chúng
ta bị kích thích. Hắt x́ hơi tạo ra một xung lực tác động lên
toàn bộ cơ thể, bao gồm vùng bụng, ngực, cổ và mặt. Xung lực đó
tác động lên các cơ ở mặt, làm cho mí mắt tự động khép lại. Phản
ứng này là hoàn toàn tự động và ta không thể làm ngược lại được.
Hắt x́ hơi gây ra một áp lực lớn lên đầu và cơ
quan hô hấp. Do vậy, có thể xem sự khép lại của mí mắt là một cơ
chế tự vệ.
Theo Sức Khỏe & Đời Sống
|